Làm việc cùng người Ấn Độ: khác biệt cần biết

Ngày càng nhiều người Việt làm việc cùng đồng nghiệp hoặc đối tác Ấn Độ — trong doanh nghiệp công nghệ, trong dự án quốc tế, trong giao thương. Biết trước một số khác biệt giúp tránh hiểu nhầm không cần thiết.

Điều đầu tiên: đừng khái quát

Cảnh báo quan trọng nhất trước khi nói bất cứ điều gì khác: Ấn Độ là một quốc gia rất đa dạng — hàng chục bang, nhiều ngôn ngữ chính thức, nhiều truyền thống vùng miền khác nhau.

Người từ Bengaluru và người từ Delhi có thể khác nhau về phong cách làm việc nhiều như người Việt khác một đồng nghiệp nước ngoài. Những điểm dưới đây là xu hướng chung, không phải quy luật, và cá nhân luôn quan trọng hơn khái quát.

Tranh luận thẳng thắn

Đây là điểm người Việt hay thấy khác nhất. Trong nhiều môi trường làm việc Ấn Độ, tranh luận trực diện là chuyện bình thường — kể cả về ý kiến của người cấp trên, trong bối cảnh phù hợp.

Với người Việt quen với cách nói giảm và giữ hoà khí, điều này có thể bị hiểu là gay gắt. Thường thì không phải — đó là cách trao đổi công việc, không mang tính cá nhân.

Chiều ngược lại cũng cần lưu ý: cách nói vòng của người Việt có thể bị hiểu là đồng ý. Khi không đồng tình, nên nói rõ hơn mức mình quen — nếu không, đối tác sẽ tưởng vấn đề đã xong.

Quan hệ cá nhân

Trong văn hoá kinh doanh Ấn Độ, quan hệ cá nhân có trọng lượng lớn. Việc dành thời gian tìm hiểu nhau ngoài nội dung công việc không phải là mất thời gian mà là một phần của quá trình.

Thực tế nghĩa là: gặp trực tiếp có giá trị hơn nhiều so với chỉ trao đổi qua thư điện tử, nhất là trong giai đoạn đầu và với các hợp tác dài hạn.

Điểm này khá gần với văn hoá Việt Nam, nên đây là chỗ hai bên dễ hiểu nhau hơn so với đối tác từ các nền văn hoá thiên về hợp đồng thuần tuý.

Thứ bậc

Nhiều tổ chức Ấn Độ có ý thức về thứ bậc khá rõ, và điều này ảnh hưởng tới việc ai quyết định cái gì.

Hệ quả thực tế: cần biết mình đang nói chuyện với người có quyền quyết hay không. Bàn rất lâu với người không có thẩm quyền là chuyện đã xảy ra với nhiều người.

Điều này cũng có ở Việt Nam nên không quá xa lạ. Cách xử lý giống nhau: xác định đúng người từ sớm, và tôn trọng quy trình của phía đối tác.

Thời gian và tiến độ

Đây là chỗ có định kiến nhiều nhất và cần nói cho công bằng. Cách xử lý thời gian khác nhau rất lớn theo ngành và theo tổ chức.

Các doanh nghiệp công nghệ lớn làm việc với khách hàng quốc tế thường theo tiến độ rất chặt — đó là ngành sống bằng việc giao hàng đúng hạn.

Ở những bối cảnh khác, lịch có thể linh hoạt hơn mức người Việt quen. Cách xử lý không phải là phàn nàn mà là làm rõ mốc và xác nhận lại định kỳ — việc nên làm với mọi đối tác.

Ngôn ngữ

Tiếng Anh dùng rộng rãi, nên rào cản ngôn ngữ thấp. Nhưng có hai điều đáng biết.

Thứ nhất, giọng và cách dùng từ khác với tiếng Anh trong tài liệu học. Vài tuần làm việc là quen; đừng ngại hỏi lại trong giai đoạn đầu.

Thứ hai, người Ấn nói tiếng Anh thường rất trôi chảy và nhanh, trong khi người Việt thường chậm hơn. Điều này có thể tạo cảm giác bất cân xứng trong họp — cách xử lý là chuẩn bị trước ý mình cần nói, và đề nghị tóm tắt bằng văn bản sau cuộc họp.

Những gì giúp hợp tác trôi chảy

• Xác nhận bằng văn bản sau mỗi cuộc trao đổi quan trọng;
• Nói rõ khi không đồng ý thay vì nói vòng;
• Đầu tư vào quan hệ cá nhân, nhất là giai đoạn đầu;
• Xác định đúng người có thẩm quyền;
• Và hỏi về vùng miền — cho thấy mình biết Ấn Độ không đồng nhất.

Điểm cuối có tác dụng lớn hơn vẻ ngoài của nó. Hỏi ai đó đến từ bang nào và biết một chút về nơi đó tạo thiện cảm rõ rệt — giống như người nước ngoài biết phân biệt Hà Nội với Huế khi nói chuyện với người Việt.